Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü

...

Kazakistan'ın Ulaştırma Altyapısı ve Transit Taşımalara İlişkin Öngörüler

Avrasya Kalkınma Bankası'nın (EDB) 30 Kasım 2023 günlü Avrasya Altyapı İzleme Raporuna göre, Kazakistan 2023 senesinin ilk on ayında transit taşımacılık faaliyetlerinde %19'luk artışa tanıklık etmiştir. Bu durumun Kazakistan'ın Avrasya transit taşımacılığında önemli bir merkez olma iddiasını pekiştirdiği belirtilmektedir.

Avrasya Kalkınma Bankasının verilerine göre bahsi geçen dönemde toplam transit trafik hacmi 22,5 milyon tona ulaşmış ve Kazakistan konteyner taşımacılığı da %15 seviyesinde artış kaydetmiştir. Ülkenin ulaşım/lojistik altyapısının kritik unsuru demiryollarının kapasitesi ise toplam kargo taşımacılığında %3 artışla 246 milyon tona ulaşmıştır. Eş zamanlı olarak Kuryk limanı kargo elleçleme faaliyetlerinde de %15'lik artış kaydedildiği belirtilmektedir.

Önümüzdeki dönemde Kazakistan'ın Orta Asya transit taşımacılığında kritik bir oyuncu olarak konumunu sağlamlaştırmaya yönelik planları mevcuttur. EDB'ye göre, Kazakistan 2029 yılına kadar hem Batı-Doğu hem de Kuzey-Güney yönündeki transit taşımacılık kapasitesini 35 milyon tona çıkarmayı hedeflemektedir.

Trans-Hazar Uluslararası Taşımacılık Rotası (TITR)nda işlem gören kargo miktarının 2030 yılına kadar on kat artarak 20 milyon ton seviyesine ulaşması öngörülmektedir. 

Avrasya Kalkınma Bankasına göre Kazakistan Cumhuriyeti devleti söz konusu hedeflere ulaşmak adına kapsamlı bir altyapı geliştirme programı üzerinde çalışmaktadır. Bu bağlamda, toplamda 1.300 kilometre yeni demiryolu hattı ve 20 adet istasyon inşaa edileceği bilgisi mevcuttur. İlave olarak, 11.000 kilometrelik mevcut Kazakistan demiryolu hattının da kapsamlı onarımlardan geçmesine ilişkin çalışmalar yapılmaktadır. Bu genişletilmiş/güçlendirilmiş demiryolu ağı sistemine işlevsellik kazandırmak adına 550 adet lokomotifin satın alınması kapsamında planlamalar olduğu hususu da dile getirilmektedir.

Yine, Hazar Denizi'ndeki liman altyapısının da geliştirilerek toplam kapasitenin 21 milyon tondan 30 milyon tona çıkarılması planlanmaktadır. Bu girişimlerin deniz ve kara yolları arasında bağlantıların kurulmasını kolaylaştıracağı ve  Kazakistan'ın deniz taşımacılığındaki imkân ve kabiliyetlerine katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir.​