Yurtdışında kiraz, kayısı ve kuru meyveleriyle tanınan Özbekistan, beklenmedik bir şekilde ticaret vektörünü değiştirdi - ülke meyve ithalatını keskin bir şekilde arttırdı. Üç yıl içinde ülkeye yapılan elma, muz ve narenciye sevkiyatları birkaç kat artarak ülkeyi en hızlı büyüyen pazarlardan biri haline getirdi.
EastFruit'un analist ekibine göre, Özbekistan'ın meyve ithalatı 2021-2024 yılları arasında dört kattan fazla artarak 60 milyon dolardan 250 milyon dolara çıktı. Bu, dünyadaki en yüksek büyüme oranlarından biri.
Asıl talep nadir bulunan egzotik meyvelere değil, çoktan günlük beslenmenin bir parçası haline gelmiş olan muz, mandalina, portakal ve özellikle de elmaya yönelik.
Elma ithalatı üç yıl içinde 17 kat artarak 85 milyon dolara ulaştı. Muzlar da başı çekiyor - tedarik hacmi üç kat artarak ilk kez 100 milyon dolar sınırını aştı. Ancak mandalina ithalatı özellikle hızlı bir şekilde artıyor - aynı dönemde dört kat artarak neredeyse muza yetişiyor (95 milyon dolar).
Portakal (neredeyse beş katına çıkarak 25 milyon dolara ulaştı), armut, kivi ve hurma da gözle görülür bir büyüme gösterdi. Uzmanlar FAO ve EBRD desteğiyle Mısır ve Fas'tan tedarikçiler de dahil olmak üzere düzenlenen ticaret heyetlerinin de bunda rol oynadığına inanıyor.
Özbekistan'dan meyve ihracatı da durmuyor. Üç yıl içinde 341 milyon dolardan 658 milyon dolara, yani neredeyse iki katına çıktı. Kiraz satışları özellikle başarılı oldu - üç yılda %150 büyüdü (20'den 50 milyon dolara). Geleneksel Özbek ürünleri de ihraç edilmeye devam ediyor: kayısı, üzüm, kavun ve kuru meyveler.
Ancak, ithalatın büyüme oranı daha da etkileyici olmuştur. Bu, ülkenin sadece ihracatçılar listesinde değil, aynı zamanda küresel meyve ithalatı sisteminde de giderek daha önemli bir yer almaya başladığı anlamına geliyor.
Uzmanlar bu eğilimi aynı anda birkaç faktöre bağlıyor:
- Nüfus gelirindeki artış. Tüketiciler artık ithal olanlar da dahil olmak üzere taze meyveleri daha sık satın alma fırsatına sahip;
- Değişen alışkanlıklar. Giderek daha fazla Özbek nüfusu, mevsimselliği reddederek ve hatta kışın kuru meyve tüketimini azaltarak yıl boyunca taze meyve tüketmeyi tercih ediyor;
- Esnek vergi politikası. Özbekistan hükümeti, ülkede gerekli miktarlarda üretilmeyen meyvelere sıfır ithalat vergisi getirdi. Resmen geçici olsalar da pratikte yıldan yıla uzatılıyorlar.
Özbek pazarı uluslararası tüccarlar için gerçek bir keşif haline geliyor. Ülke şimdiden Mısır, Pakistan, İran, Polonya ve Ukrayna'dan tedarikçiler için meyve ihracatında bir öncelik haline geldi. Talep o kadar hızlı artıyor ki, birçok kişiye yer var - asıl önemli olan lojistik sağlamak.
Şimdiye kadar Özbekistan'ın meyve ihracatı hala ithalatı aşıyor, ancak ikisi arasındaki fark hızla kapanıyor. Bu durum, ülkenin sadece bir ihracatçı değil, aynı zamanda meyve ürünlerinin önemli bir küresel tüketicisi haline geldiğini gösteriyor. (Podrobno.uz)
