Finansal reform ve ekonomik katılıma olan bağlılığını, kararlılığını vurgulayan sembolik bir hareketle Somali, modern tarihinde ilk kez ulusal borsasını açıyor. Onlarca yıllık çatışma ve ekonomik izolasyonun üstesinden gelmeye çalışan bir ülke için, 19 Haziran 2025'te Mogadişu'da Somali Ulusal Menkul Kıymetler Borsası'nın (NSES) açılması bir dönüm noktasıdır.
NSES, 2015'ten beri gayri resmi olarak faaliyet gösteren eski Somali Borsası'nın (SSE) aksine yeni bir dönemi başlatıyor. Somali'nin ilk resmi, tam olarak düzenlenmiş borsası olan NSES’in, uluslararası standartları ve en iyi uygulamaları takip etmesi öngörülmektedir. Maliye Bakanlığı ve Somali Merkez Bankası tarafından desteklenen ve özel olarak işletilen girişim, güvenilir, şeffaf ve verimli bir finansal pazar yeri kurmayı amaçlamaktadır.
Hisse senedi listelemeleri ve sukuk (İslami tahviller) kombinasyonunu sunacak olan borsanın 2026'nın başlarında başlaması planlanmaktadır. Başlangıçta bankacılık, enerji, gayrimenkul ve telekomünikasyon gibi öncelikli sektörlere odaklanacaktır. Ayrıca İslami tahviller aracılığıyla hükümete sermaye toplamada yardımcı olmaya çalışacaktır.
Somali işletmelerinin finansmana erişmesine yardımcı olmanın yanı sıra, bu finansal yapının vatandaşlara (özellikle Somali diasporasının üyelerine) yatırım için güvenli ve modern yollar sağlaması beklenmektedir. Borsanın CEO'su Yasin Ibar;
"Ulusal Borsa sadece bir pazardan daha fazlası. Somali işletmelerini küresel sermayeye bağlama şansı olacaktır"
Kırılgan bir ekonomide bir borsa başlatmak kendi zorluklarını da beraberinde getirmektedir. Zira, Somali hala düzenleyici işlemlerle finansal kuruluşları, kamu güvenini kademeli olarak yeniden inşa etmeye çalışmaktadır. Bu nedenle borsa, yasal ve uyumluluk çerçevesi geliştirmek için hükümet kurumlarıyla koordineli hareket edecektir. Piyasanın hesap verebilirlik, şeffaflık ve güvenilirlikle işlemesini sağlamak için Merkez Bankası teknik destek sözü vermektedir.
Katılımı genişletmek için NSES, özellikle ABD, İngiltere, Norveç, Kenya ve Türkiye'deki Somali diasporasının destekleriyle farkındalığı ve katılımı artırmayı amaçlayan finansal okuryazarlık kampanyalarına öncülük edecektir.
Bir diğer önemli dönüm noktası da Somali'nin yakın zamanda Doğu Afrika Menkul Kıymetler Borsaları Birliği'ne (EASEA) kabul edilmesidir. Bu gelişme, NSES'i Kenya, Uganda, Ruanda ve Tanzanya'daki yerleşik borsalarla bağlantılandırarak sınır ötesi listelemelere, bilgi paylaşımına ve nihayetinde yabancı portföy yatırımlarına kapı açmaktadır.
Sonuç olarak Somali yalnızca yerel yatırım iklimini iyileştirmekle kalmıyor, aynı zamanda bölgesel varlığını da genişletmeye çalışmaktadır. Bu hareket, uluslararası yatırımcılara güven vermenin ötesinde, ülkenin Doğu Afrika finansal ekosistemine tam olarak entegre olma yönündeki büyüyen siyasi iradesini de göstermektedir.
Şeffaflık ve güvenle yönetilirse, NSES Somali'nin ekonomik dönüşümünün temel taşı olarak ortaya çıkabilecektir.