Yunanistan'ın To Vima (Adım) gazetesinde bugün çıkan bir habere göre küresel zeytinyağı üretiminin ve pazar büyüklüğünün hızla arttığı, söz konusu piyasada Yunanistan'ın hak ettiği başarıyı elde edemediği hususu işlenmiştir. Ancak bu büyümeden en fazla payı, üretim gücü ve marka değeriyle İspanya ve İtalya alırken, Yunanistan yüksek kalitesine rağmen hak ettiği değeri göremediği ve Türkiye gibi rakiplerin gerisinde kaldığı ifade edilmiştir.
Habere göre, uzmanlar tarafından Yunanistan'ın stratejik hataları ve kayıplarının asıl sebepleri birkaç başlıkta değerlendirilmektedir. Nitekim Yunanistan ürettiği yüksek kaliteli zeytinyağının neredeyse yarısını, büyük ölçüde dökme olarak İtalya ve İspanya'ya ihraç etmekte olup bu, Yunanistan'ın en büyük hatası olarak öne çıkmaktadır. Diğer yandan, ithal ettikleri bu yağı kendi yağlarıyla harmanlayıp kendi markalarıyla litrelerce katma değerle satan İtalya'nın aksine, Yunanistan'ın uluslararası pazarda tanınan bir markasının olmaması da ikinci büyük sorundur. Bu stratejik hata ciddi bir katma değer kaybına yol açmaktadır. Rakamlarla ifade edilirse, söz konusu stratejik sorun Yunanistan'ı her yıl 250-300 milyon Avro gibi devasa bir katma değer kaybına uğratmaktadır.
Yunanistan'ın zeytinyağı piyasasındaki bir diğer ciddi sorun ise çoğunlukla geleneksel aile işletmelerinden müteşekkil olan Yunan zeytinyağı üreticilerin bu haliyle çok dağınık bir görünüm sergilemesi, dolayısıyla ürünlerini standart bir kalitede pazara sunmakta zorlanmasıdır. Yunan zeytinyağında standardizasyon oranı %30 civarında olup bu durum Yunan üreticilerinin büyük ölçekli perakende markalarıyla çalışmasını ve kendi markasını oluşturmasını engellemektedir.
Bunların bir sonucu olarak Yunanistan, ABD gibi uluslararası pazarlarda Türkiye'ye karşı rekabet edememektedir. 2024 yılında Türkiye ABD pazarına zeytinyağı ihracatında 194.9 milyon $ değerinde ihracatla 4'üncü sırada yer alırken, Yunanistan 83.5 milyon $ değerinde ihracatla 6'ncı sırada kalmıştır. Türkiye'nin ABD pazarına Yunanistan'dan yaklaşık 2,5 kat fazla ihracat yapması, ABD'deki büyük Yunan diasporasına rağmen Türkiye'nin pazara giriş ve ihracat stratejilerinin faal olarak çalıştığını çarpıcı biçimde ortaya koymaktadır.