Uluslararası Para Fonu (IMF), ülkeye yaptığı ziyaretin ardından Özbekistan'a bir dizi tavsiyede bulundu.
Beklenenden yüksek ekonomik aktivite ve yükselen altın fiyatlarının yarattığı plansız gelirlerle finanse edilen kamu harcamalarını artırmaktan kaçınılması.
Yetkililer, konsolide devlet bütçe açığını bu yıl ve 2026'da %3 hedef seviyesinde tutmayı planlıyor. 2025'teki ek gelirler, harcamaların artırılması için gerekli koşulları yarattı.
Basın açıklamasında, "Bundan sonra, talep yönlü enflasyonist baskıları kontrol altına almak, altın fiyatlarında düşüş olması durumunda makroekonomik oynaklığı artırabilecek reel döviz kurunun istenmeyen değerlenmesini ve ani ayarlamalara olan ihtiyacı önlemek ve bütçe tamponları oluşturmak için, plansız ek gelirlerle finanse edilen harcamaları artırma girişimlerini sınırlamak önemlidir" ifadeleri yer aldı.
Vergi tabanının genişletilmesi ve vergi gelirlerinin GSYİH içindeki payının artırılması
Bu hedefe ulaşılması, yetkililerin orta vadeli gelir stratejisini uygulama planı ve Vergi Komitesi Reform Planı ile Gölge Ekonomiyle Mücadele Stratejisi'nin onaylanmasıyla kolaylaştırılacaktır.
Uzmanlar, "Öncelikler arasında yeni vergi indirimlerinin sınırlandırılması, vergi harcamalarının ölçülmesi ve bütçede yayınlanması için bir metodoloji getirilmesi, yerinde vergi denetimlerinin kalitesinin artırılması ve vergi mükelleflerinin haklarının korunması gerekliliği de dikkate alınarak vergi idaresinin yetkilerinin genişletilmesi yer almalıdır" dedi.
Sıkı bir para politikası duruşunun sürdürülmesi
Para politikası çerçevesinde, enflasyonu düşürmeye yönelik kararlı tedbirler birincil öneme sahiptir. Özbekistan Cumhuriyeti Merkez Bankası, manşet ve çekirdek enflasyondaki düşüşe ve enflasyon beklentilerine rağmen, Mart 2025'ten itibaren faiz oranını %14 seviyesinde tutma konusunda ihtiyatlı bir politika izlemektedir.
Açıklamada, "Özbekistan Merkez Bankası, enflasyon hedefe doğru istikrarlı bir şekilde düşmeye başlayana kadar sıkı bir para politikası duruşunu sürdürmelidir. Misyon, döviz kuru esnekliğini artırmak için Nisan 2025'te alınan önlemleri memnuniyetle karşılamaktadır. Bu önlemler, enflasyon hedeflemesinin uygulanmasını desteklemekte, dış şoklara karşı dayanıklılığı artırmakta ve bunlar sürdürülmelidir." denildi.
Finans sektörü reformunun hızlandırılması
Güçlü ekonomik büyüme, yönlendirilmiş ve imtiyazlı kredilerin aşamalı olarak kaldırılmasına yönelik devam eden tedbirlerin hızlandırılması için sağlam bir temel sağlar. Özbekistan Merkez Bankası'nın 2025 Finans Sektörü Değerlendirme Programı (FSAP) önerileri doğrultusunda bankacılık düzenleme ve denetimini güçlendirme planı, FSAP önerilerinin tamamını kapsayan daha kapsamlı bir yol haritasının onaylanmasıyla desteklenmelidir. Bu, reformların doğru sıralanmasını ve bu değişikliklerin uygulanmasını desteklemek için gerekli teknik desteğin sağlanmasını kolaylaştıracaktır.
Yüksek büyüme oranlarını desteklemek için yapısal reformlara devam edilmesi
Büyük kamu iktisadi teşebbüslerinin özelleştirilmesi ve yeniden yapılandırılması, kurumsal yönetişimde iyileştirmeler, güvenilir yeniden yapılandırma planları için koşullu mali yardım sağlanması, artan rekabetin artırılması ve iş ortamının iyileştirilmesi, daha dinamik bir özel sektörün ortaya çıkmasına ve devletin ekonomideki payının azalmasına yol açacaktır.
Ayrıca, bu reformlar üretkenliğin artmasına ve ekonominin arz tarafında desteklenmesine katkıda bulunacak ve böylece enflasyon beklentilerini düşürecektir.
Basın açıklamasında, "Yetkililerin Mart 2026'ya kadar tamamlamayı hedefledikleri DTÖ'ye katılım yolundaki istikrarlı ilerlemesi takdire şayandır. Yönetişimi iyileştirme ve yolsuzlukla mücadele amaçlı bir reform planının onaylanması ve uygulanması, ekonomik verimliliği daha da artıracak ve iş ortamını iyileştirecektir." ifadeleri yer aldı.
Misyon ayrıca, çıkar çatışması yasasının onaylanmasını ve ihbarcı koruma yasası ile mal varlığı beyanı yasasının görüşülmek üzere parlamentoya sunulmasını memnuniyetle karşılamaktadır. (Uznews.uz)