Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü

...

Tayland - Kamboçya Sınır Çatışmaları Nedeniyle Yakıt Ticareti ve Limanların Kullanımına ilişkin 17 Aralık 2025 Tarihinde Yayımlanan Haberlerin Değerlendirilmesi

Khmer Times’ın 17 Aralık 2025 tarihli haberi uyarınca; Tayland Kraliyet Silahlı Kuvvetleri'nin deniz yoluyla Kamboçya'ya yakıt ihracatını engelleyeceği tehditleri üzerine, Tayland enerji şirketleri (PTT ve Bangchak) Tayland'dan Kamboçya’ya karadan veya denizden herhangi bir yakıt ihracatlarının olmadığını belirten açıklamalar yayımlamıştır. Esasen burada Tayland Kraliyet Silahlı Kuvvetleri'nin kendi yakıt firmalarına, Kamboçya’ya yakıt ihracatı yapma ihtimallerine karşı gözdağı verdiği düşünülmektedir.

Kamboçya'da yakıt piyasası serbest piyasa modeline göre işlemektedir ve sadece Tayland'a bağlı değildir. Tayland dışında özellikle Vietnam, Singapur ve Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) Kamboçya’nın diğer önemli yakıt ithalat kaynaklarıdır. Bu ülkelerden gelen yakıt sevkiyatı doğrudan Sihanukvil Limanına gelmektedir. Tayland’ın bu açıklamasının sadece kendi sınırlarından Kamboçya’ya yakıt ihracatının engellenmesi ile ilgili olduğu düşünülmektedir.

Yine 17 Aralık 2025 tarihli Khmer Times gazetesinde yer alan bir haberde, Kamboçya'daki Amerikan Ticaret Odası (AmCham Kamboçya)’nın Punom Pen’deki ABD Büyükelçiliğini muhatap bir mektubuna atıf yapılmaktadır. Mektup örneği haberde yayımlanmamıştır ancak anılan haber uyarınca AmCham, 14 Aralık 2025 tarihinde Tayland Kraliyet Donanması Sözcüsü Yardımcısı Yüzbaşı Nara Khunkothom'un yaptığı basın açıklamasındaki “Kamboçya'ya yakıt ve diğer malzemelerin sevkiyatını engelleme ve izleme, Kamboçya limanlarını çevreleyen suları ‘yüksek riskli alan’ ilan etme” ihtimallerinden endişe duymaktadır.  

Haberden Amcham Kamboçya’nın, Tayland’ın yukarıda bahse konu açıklamasını, Tayland’ın Kamboçya’ya hiç bir ülkeden yakıt ihraç edilmesine izin vermeyeceği şeklinde algıladığı, hatta Kamboçya’ya gemi geçişlerini Tayland’ın zorlaştırma riskinin oluştuğunu düşündüğü anlaşılmaktadır. Zira haber uyarınca AmCham Kamboçya, Kamboçya limanlarına deniz yoluyla erişimi kısıtlama yönündeki bir adımın Kamboçya’da kayıtlı 865 Amerikan şirketi ve Kamboçya ekonomisini ciddi şekilde etkileyeceği konusunda endişesini dile getirmiştir.

Yukarıda bahse konu Khmer Times’da yayımlanan iki haber dışında olası bir ablukaya dair herhangi bir haber, açıklama ya da kaynağa ulaşılamamıştır.

Tayland-Kamboçya Ortak Sınır Durumuna ilişkin yapılan basın açıklamasının bu aşamada, Tayland’ın kendi ihracatçılarına yönelik aldığı ve almayı düşünebileceği yakıt dahil her türlü sevkiyatın durdurulması, izlenmesi (fiili olarak Tayland’ın yakıt ihracatçı firmaları Kamboçya’ya sevkiyatlarını durdurmuşlardır ancak bu yönde alınmış bir resmi karar bulunmamaktadır) ve Kamboçya yetkililerinin kendi ihraç ürünlerine ve/veya taşıyıcılarına yönelik oluşturabileceği risklerden dolayı bir ‘yüksek riskli alan’ ilanına ilişkin olduğu değerlendirilmektedir, ki bu çerçevede dahi alınmış bir karar olmadığı görülmektedir.

Özet olarak, haberde dile getirilen AmCham'in endişelerinin temelini oluşturacak bir karara ya da habere bugün itibarıyla ulaşılamamıştır.