Ruanda Tarım ve Hayvansal Kaynaklar Geliştirme Kurulu (RAB), Sürdürülebilir Tarımsal Yoğunlaştırma ve Gıda Güvenliği Projesi Faz II (SAIP II) kapsamında tarımsal verimliliği artırmak ve hasat sonrası süreçleri iyileştirmek amacıyla 28 milyar Ruanda Frangı’ndan (yaklaşık 20 milyon ABD doları) fazla yatırım yapıldığını duyurdu.
Söz konusu finansman; çiftçi eğitimleri, kapasite geliştirme ve modern üretim tekniklerini destekleyerek gıda güvenliğini güçlendirmeyi ve çiftçi gelirlerini artırmayı hedeflemektedir.
Projedeki ilerleme, 24 Şubat 2026 tarihinde Huye Bölgesi’nden SAIP destekli çiftçilerin katılımıyla düzenlenen istişare toplantısında ele alındı. Toplantıda deneyim paylaşımı yapılırken verimi daha da artırmaya yönelik somut yöntemler değerlendirildi.
2024 yılında başlatılan SAIP II, Ruanda genelinde 20 bölgede uygulanmaktadır. Yararlanıcılardan biri olan çiftçi Darius Havugarurema, beş hektardan fazla alanda meyve üretimi yapmaktadır. SAIP eğitimi öncesinde arazisi büyük ölçüde atıl durumdaydı ve yalnızca yedi yılda bir üretim yapılabiliyordu.
Proje desteği kapsamında kendisine 7.000’den fazla meyve fidesi (ağaç domatesi, çarkıfelek meyvesi ve avokado dahil), dizel motorlu sulama sistemi ve 800 metreden fazla boru temin edilmiştir. Toplam yatırım tutarı yaklaşık 40 milyon Rwf olup bunun yarısı proje tarafından sübvanse edilmiştir.
Havugarurema, bu dönüşüm sayesinde tamamen ticari tarıma yöneldiğini ve ilk hasatlardan 6–7 milyon Rwf gelir elde ettiğini ifade etmiştir.
Proje desteği tarımsal işleme sektörüne de uzanmıştır. Huye Bölgesi Sovu Sanayi Bölgesi’nde pirinç işleme tesisi işleten girişimci Mutabaruka Théophile, SAIP desteğiyle faaliyetlerini genişletmiştir.
650 milyon Rwf değerinde bir hayvan yemi fabrikası kuran girişimci, bunun için projeden 140 milyon Rwf destek almıştır. Tesisin saat başına altı ton işleme kapasitesine sahip olması beklenmektedir.
Daha önce atık olarak değerlendirilen pirinç yan ürünleri artık hayvan yemine dönüştürülecek; SAIP tarafından desteklenen mısır ve soya üreticileriyle kurulan bağlantılar sayesinde hammadde arzı güvence altına alınacaktır.
Çiftçi kooperatifleri de projeden faydalanmıştır. Ruhashya Sektörü’ndeki Ruvungirana Bataklığı’nda mısır, fasulye ve sebze üreten Tuzamurane Kooperatifi’nin tüm üyeleri eğitim almıştır.
Kooperatif yöneticilerine göre, yol kenarlarına taşkını önleyici koruyucu bitki örtüsü ekilmesi gibi yeni uygulamalar dayanıklılığı artırırken ek gelir kaynakları da oluşturmuştur.
Üyelere ayrıca hasat çadırları sağlanarak ürünlerin toplanması ve hasat sonrası kayıplara karşı korunması mümkün hale gelmiştir.
RAB-SPIU bünyesindeki SAIP Proje Koordinatörü Mutabaruka Ezra, girişimin özellikle küçük ölçekli sulama yatırımlarını artırmayı; hasat sonrası işlemleri, depolamayı ve pazara erişimi güçlendirmeyi hedeflediğini belirtmiştir.
Tarla üretiminin ötesinde proje; sekiz depolama tesisi inşası, meyve ve sebzelerin taşınması için soğuk hava odaları ve frigorifik kamyonlar, 200’den fazla sera kurulumu ve modern tarım makineleri gibi altyapı yatırımlarını da desteklemektedir. Bu yatırımların gıda üretiminde uzun vadeli kazanımlar sağlaması beklenmektedir.
Genel olarak SAIP II, sulama yatırımlarına ayrılan 5,7 milyon dolar dahil olmak üzere toplam 20 milyon dolarlık bir yatırım programını temsil etmektedir.
