Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü

...

Ruanda’da Sanal Varlıklara ilişkin Yeni Yasa Tasarısı

4 Mart Çarşamba günü Cumhurbaşkanı Paul Kagame başkanlığında gerçekleştirilen Bakanlar Kurulu toplantısında, sanal varlıkların düzenlenmesine yönelik bir yasa tasarısı onaylandı. Bu adım, ülkede kripto para birimleri ve diğer sanal varlıklar için açık bir düzenleyici çerçeve oluşturma yönünde önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Perşembe günü Maliye ve Ekonomik Planlama Bakanlığı tarafından yayımlanan açıklamada, önerilen yasanın gelişmekte olan sektör için güvenli ve şeffaf bir ortam oluşturmayı ve tüketiciler ile yatırımcıları korumayı amaçladığı belirtildi.

Açıklamada, “Bu yasa, piyasa bütünlüğünü ve adil uygulamaları teşvik ederek tüketicileri ve yatırımcıları korumak üzere tasarlanmıştır” denildi.

Bakanlar Kurulu’nun bu kararı, finansal otoriteler tarafından daha önce atılan düzenleyici adımların devamı niteliğinde. Kasım 2024’te Ruanda Merkez Bankası (BNR), kripto para kullanımını ve ticaretini düzenleyecek kurallar oluşturmayı planladığını açıklamıştı. Mart 2025’te ise BNR, Sermaye Piyasası Kurumu (CMA) ile birlikte sanal varlıklar ve sanal varlık hizmet sağlayıcıları için bir taslak düzenleyici çerçeve yayımlamıştı.

Bu girişim, dijital finansal işlemler üzerinde denetim sağlamak ve sektörün sorumlu bir şekilde gelişmesini güvence altına almak amacıyla başlatılmıştı.

Maliye Bakanlığı’na göre sanal varlıklar, dijital ortamda alınıp satılabilen veya transfer edilebilen ve ödeme ya da başka amaçlarla kullanılabilen dijital değer temsilleri olarak tanımlanıyor.

Ancak bakanlık, Ruanda frangı, ABD doları veya euro gibi itibari para birimlerinin dijital temsillerinin sanal varlık kapsamına girmediğini özellikle vurguladı.

Bakanlık, “Bu yeni yasa, gelişmekte olan bu sektör için açık ve güvenli bir çerçeve oluşturmayı amaçlamaktadır” açıklamasını yaptı.

Ayrıca yasa ile düzenleyici netliğin sağlanması, inovasyonun teşvik edilmesi ve Ruanda’nın ileri görüşlü bir dijital merkez olarak konumlandırılması hedefleniyor.

Sektördeki risklerin ele alınması

Sanal varlıklar dünya genelinde giderek popülerleşirken ve yeni ekonomik fırsatlar yaratırken, bakanlık bu alanın kara para aklama ve diğer yasa dışı finansal faaliyetler gibi riskler de barındırdığına dikkat çekti.

Açıklamada, “Taslak yasa, sektörde sorumlu inovasyona izin verirken riskleri yöneterek Ruanda’nın finansal sistemini korumak amacıyla hazırlanmıştır” denildi.

Ayrıca taslağın, kara para aklama ve terörizmin finansmanı ile mücadeleye yönelik uluslararası standartları belirleyen Mali Eylem Görev Gücü (FATF) tarafından oluşturulan küresel standartlarla uyumlu olduğu belirtildi.

Sanal varlıklar yasal ödeme aracı değil

Düzenleme yönünde atılan adımlara rağmen bakanlık, sanal varlıkların Ruanda’da yasal ödeme aracı olarak kabul edilmediğini vurguladı. Bu da sanal varlıkların, Ruanda Merkez Bankası tarafından açıkça yetkilendirilmedikçe doğrudan ödeme aracı olarak kullanılamayacağı anlamına geliyor.

Yasa yürürlüğe girip Resmî Gazete’de yayımlandıktan sonra, Ruanda Merkez Bankası (BNR) ve Sermaye Piyasası Kurumu (CMA) sektörün işleyişine ilişkin ayrıntılı düzenlemeleri yayımlayacak.

Açıklamada, “Bu yönergeler sanal varlıkların nasıl ihraç edileceğini, bu alanda kimlerin hizmet sağlayabileceğini ve söz konusu hizmet sağlayıcıların nasıl lisanslanıp denetleneceğini belirleyecektir” ifadelerine yer verildi.