Bahreyn'de yürürlüğe giren 23/2026 sayılı Kararname ile Körfez Ortak Gümrük Kanunu'nun uygulanmasına ilişkin düzenlemelerde önemli değişiklikler yapılmıştır. Düzenleme özellikle e-ticaret, düşük tutarlı gönderiler ve ithalat süreçlerinde gümrük denetimlerinin sıkılaştırılmasını öngörmektedir.
Türk ihracatçıları açısından öne çıkan hususlar aşağıda sunulmaktadır:
- 100 Bahreyn Dinarı (yaklaşık 265 ABD Doları) ve üzerindeki tüm bireysel gönderiler gümrük vergisi ve KDV'ye tabi olacaktır. Daha önce vergisiz giriş yapabilen düşük tutarlı birçok e-ticaret gönderisi artık ilave maliyetle karşılaşacaktır. Bu durum özellikle Bahreyn'e doğrudan çevrimiçi satış yapan Türk firmalarının rekabetçiliğini olumsuz etkileyebilecektir.
- İthalat işlemlerinde belge ve beyan yükümlülükleri artırılmıştır. Ticari fatura, GTİP (HS Code), menşe şahadetnamesi, ithalat izinleri ve elektronik gümrük beyanlarının eksiksiz hazırlanması gerekecektir. Eksik veya hatalı belgeler gümrük işlemlerinin uzamasına ve ilave maliyetlere neden olabilecektir.
- Elektronik ön beyan (pre-arrival filing) uygulaması önem kazanmıştır. Bahreyn'e ihracat yapan firmaların lojistik firmaları ve gümrük müşavirleriyle koordineli hareket etmeleri, sevkiyat öncesinde elektronik beyanların tamamlanması gerekecektir. Aksi halde liman ve havaalanlarında bekleme süreleri ile depolama maliyetleri artabilecektir.
- Teslim şekillerinin (Incoterms) yeniden değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Özellikle DDP, DAP ve DDU teslim şekillerinde gümrük vergisi ve KDV sorumluluğunun sözleşmelerde açık şekilde belirlenmesi gerekecektir. Bu durum ihracat sözleşmelerinin güncellenmesini zorunlu hale getirebilecektir.
- Yanlış GTİP sınıflandırması veya düşük kıymet beyanına yönelik yaptırımlar ağırlaştırılmaktadır. Hatalı beyanlar para cezaları, eşyanın alıkonulması ve gümrük uyuşmazlıklarına yol açabileceğinden Türk ihracatçılarının beyan doğruluğuna daha fazla önem vermesi gerekecektir.
- Bahreyn'e ihracat yapan e-ticaret firmalarının fiyatlandırmalarını güncellemeleri gerekecektir. Nihai tüketicinin ödeyeceği gümrük vergisi ve KDV'nin satış aşamasında şeffaf şekilde gösterilmesi, teslimatta yaşanabilecek sürpriz maliyetler nedeniyle sipariş iptallerinin ve iade oranlarının azaltılması açısından önem taşımaktadır.
ResmiGazete'de yayımlanan Söz konusu Karara aşağıdaki internet linki üzerinden erişim mümkündür:
Karar https://www.lloc.gov.bh/OG/3887.pdf
Genel Değerlendirme
Söz konusu düzenlemeler, Bahreyn'in gümrük denetimlerini güçlendirme ve sınır ötesi e-ticaretten kaynaklanan vergi kayıplarını önleme politikasının bir parçası niteliğindedir. Düzenlemenin özellikle Bahreyn'e e-ticaret yoluyla satış yapan Türk firmaları üzerinde ilave maliyet ve uyum yükümlülüğü oluşturması, buna karşılık geleneksel ticari ithalat yapan ve mevzuata uygun çalışan ihracatçılar açısından ise etkisinin daha sınırlı kalması beklenmektedir. İhracatçılarımızın belge düzeni, sözleşme hükümleri ve lojistik süreçlerini yeni mevzuata uygun şekilde gözden geçirmeleri faydalı olacaktır.