Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü

...

Ukrayna ve Türkiye Arasında Enerji Ortaklığı

Ukrayna'nın yeni enerji ortaklarına ihtiyacı olduğu vurgulanmaktadır. Türk yatırımcılar 2020'de Ukrayna'ya 400 milyon dolar yatırım yaparak geçen yılın en büyük yabancı yatırımcısı statüsünü kazandılar.

Ukraynalı yetkililer ve Türk diplomatlar, Ukrayna ile Türkiye arasında enerji sektöründe ikili bir ortaklık geliştirmek için Temmuz ayı sonlarında bir plan hazırladılar. Planlarda petrol, gaz, nükleer, elektrik ve yenilenebilir enerji alanlarında işbirliği ana hatlarıyla belirtilmektedir.

Ukrayna'nın yeni enerji yatırımına kritik ihtiyacının Rusya’nın Nord Stream 2 boru hattını Eylül ayında tamamlanması ve Kremlin'in Ukrayna yerine Baltık Denizi ve Almanya üzerinden Avrupa'ya gaz göndermesine izin vermesinden kaynaklandığı dile getirilmektedir.  Bununla ülke yılda en az 1,5 milyar dolarlık geçiş ücretini kaybedecektir.

Ancak, enerji alanında işbirliğinin önünde Ukrayna'daki köklü yolsuzluk, stratejik farklılıklar ve çözülmemiş sorunlar olduğu ve bu sorunların Ukrayna'nın Rusya'dan enerji bağımsızlığını sağlamak için ihtiyaç duyduğu daha yakın işbirliğini engellediği de belirtilmektedir.

Gaz yatırımı alanı:  Türkiye ile Karadeniz'e erişimi paylaşan Ukrayna, Türk gaz kaynaklarını Avrupa altyapısına ve Ukrayna'nın yeraltı deposuna bağlayan bir sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) terminali için önemli bir üst olabileceği tartışılan konular arasındadır.

Yenilenebilir enerji yatırımları: Türk yatırımcılar Ukrayna'nın yenilenebilir enerji potansiyeliyle ilgilenmektedir. Son yıllarda yeşil enerji, Batı'dan da yatırım istedikleri için Türkiye'nin en önemli önceliklerinden biri haline geldiği ifade edilerek Türk yatırımcılar tarafından yenilenebilir enerji santralleri için tarife garantisi nedeniyle 2016 yılında Ukrayna'ya ilgi duyulduğu ancak hükümetin tarife garantilerini azalttığı için artık büyük projeler yerine daha küçük, çatı üstü güneş enerjisi projelerine odaklanıldığı dile getirilmektedir.

Ukrayna'nın hedefi, 2035 yılına kadar enerji üretiminin %25'ini yenilenebilir kaynaklardan sağlamaktı. Bununla birlikte, 2019'da tanıtılan yeni yenilenebilir projelerin miktarı, hükümetin bütçelediği miktarı aştı. Bu tarife, Ukrayna hükümetini ağır bir şekilde borçlandırdı ve tarifelerde birkaç indirime yol açtı. Enerji uzmanlarına göre, devlet 2020 için kabaca 600 milyon dolar (16 milyar saat) borç tahakkuk etmiş ancak 2021'in başından bu yana 238 milyon dolar (6,4 milyar saat) ödenebilmiştir.