Moğolistan Parlamentosunun Ekonomi Daimî Komitesinin toplantısında, uluslararası krizin neden olduğu temel gıda ürün türlerinin tedarikinde yaşanan kısıtlılık ve olumsuz etkilerini azaltmaya ilişkin yasa tasarısı görüşüldü ve genel oturumunda görüşülmesi desteklendi.
Yasa tasarısı hakkında milletvekili ve Maliye Bakanı B.Javkhlan bilgi verdi. Koronavirüs aşısının başarılı bir şekilde uygulanmasının küresel ekonominin 2022'de toparlanmasını ve pandemi öncesi ekonomik faaliyete dönmesini sağladı ancak 24 Şubat 2022'de Rusya ile Ukrayna arasında silahlı çatışmanın patlak vermesi, küresel jeopolitik ve ekonomik durumda öngörülemeyen zorluklar yaratmıştır. Bu koşullar nedeniyle dünya piyasalarındaki tahıl fiyatları ve arz kesintisi riski ithalatçı ülkelerdeki akaryakıt, enerji ve gıda fiyatlarını etkiliyor. Çin'in gıda arzının 2022'de azalması ile küresel olarak gıda fiyatları ve arz kıtlığı riskini artırıyor. Bu nedenle, ülkelerin maliye ve para politikaları doğrultusunda yerli kaynakları kullanarak kilit gıda ve petrol ürünlerini desteklemeye ve arz sıkıntısı riskini önlemeye yönelik tedbirler aldıkları vurgulanıyor.
Pandeminin etkisi ve Rusya ile Ukrayna arasındaki silahlı çatışma, Rusya'ya uygulanan ekonomik ve ticari yaptırımların süresi ve uluslararası ekonomi üzerindeki etkisi belirsiz ve koşullar hızla değişiyor. Bakan B. Javkhlan “Moğolistan hükümeti ve Merkez Bankası, petrol ürünleri, et ve un kıtlığını önlemek, fiyat artışlarını önlemek ve olumsuz etkileri azaltmaya yönelik mevzuat düzenlemesi yapmak zorundadır. Bu nedenle Moğolistan Anayasası'nın 5.4.Maddesinde belirtilen “Devlet, ekonomiyi, ulusal ekonomik güvenliğin sağlanması, ekonominin tüm sektörlerinin ve nüfusun sosyal kalkınmasının sağlanması amaçlarına uygun olarak ekonomik düzenleme yapar”, Hükümet Yasası'nın 8.5. maddesinde belirtilen “Hükümet, Moğolistan'ın ekonomik güvenliğini sağlamak için önlemler alabilir” hükümlerine dayanılarak bu kanun tasarısının geliştirildiğini açıkladı.
Kanun tasarısı aşağıdaki konuları içeriyor:
- Moğolistan Parlamentosu, bazı temel ürünlerin tedariki üzerindeki olumsuz etkilerin azaltılması ve gerekli kaynakların oluşturulmasına ilişkin yasa tasarısı ve yönetmelikleri, sıraya bakılmaksızın ivedilikle görüşüp karara bağlayacaktır;
- Moğolistan Merkez Bankası, et ve un stoklarını oluşturmak ve arz istikrarını sağlamak için et tedarikçilerine ve un üreticilerine gerekli işletme sermayesine destek sağlayacak ve petrol arzının istikrarını sağlamak için petrol ürünü ithalatçılarına işletme sermayesi ve avans ödemelerinde imtiyaz sağlamak üzere bankalar aracılığıyla gerekli tavizli finansmanı sağlayarak türev finansal araçlar kullanılarak yapılan ithalat ödemelerinin kur riskini azaltmak için gerekli önlemleri almak;
- Moğolistan Merkez Bankası, ülkenin döviz rezervlerini artırmak amacıyla bankalar aracılığıyla altın madenciliği şirketlerine işletme sermayesi ve avans ödemesi sağlayacak ve Londra Metal Borsası fiyatına göre yüzde 5 artışla yurt içi ve yurt dışı piyasalardan altın satın alımları yapacaktır. Ayrıca, Maden Kanunu gereği mali yıl içinde çıkarılan altını yatırma yükümlülüklerini ihlal edenlere bu kanunun uygulandığı süre zarfında ceza işlemi uygulamamak;
- Et, un ve petrol ürünlerinde arz sıkıntısını önlemek için Hükümet tarafından tedbirler alınması, kapsamlı bir planın geliştirilmesi ve uygulanması;
- Hükümet et ve un stoklarını oluşturmak için imtiyazlı krediler sağlamak için ihtiyaç duyduğu faiz sübvansiyonları, yıllık bütçede gider artırmaksızın bütçeler arasında, sermaye ve cari harcamalar arasında bütçe ayarlamaları ile çözülecektir. Mali İstikrar Kanunu ile belirlenen limitler dahilinde bu kanunda belirtilen tedbirlerin uygulanması amacıyla Hükümet iç borçlanma senetleri ve garantiler vererek tedbirler alacak;
- Petrol ürünlerinden sorumlu devlet merkezi yönetim organı, petrol ürünlerinin arz ve tedarikindeki eksiklikleri önlemek için çalışmalar düzenler ve lisansla ilgili sorumluluk sözleşmesi yapar ve yürütür;
- Gıda ve tarımdan sorumlu devlet merkezi idari organı, Gıda Kanununun 6.7 inci maddesine göre bu kanun düzenlemesine dahil edilen gıda türlerinde arz ve kıtlıklarını önlemek için zaman zaman ihraç edilecek gıdaların cins ve miktarlarını belirler ve uygular. Maliye Bakanlığı bu kanunda belirtilen tarafların hak ve sorumluluklarını yansıtan bir sözleşmenin akdedileceğini ve uygulanacağını vurguladı.
Kara Paranın Aklanması ve Terörün Finansmanı ile Mücadele Kanununda değişiklik yapılmasına ilişkin kanun tasarısı, Gümrük vergisi muafiyetine ilişkin kanun tasarısı ve "İthal mallarda uygulanacak gümrük vergisi oranlarının onaylanması"na ilişkin kanunda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısının 3 Haziran'da Meclis'e sunulduğunu söyledi. 1999. Devlet Büyük Hural'ın 27. kararını değiştirmeye ilişkin Moğolistan Parlamentosunun 3 Haziran 1999 tarih ve 27 sayılı kararnamesinde ek ve değişiklik yapılmasına ilişkin kanun tasarısı hazırlanmıştır. Bu kanun tasarılarında Moğol ve yabancı uyrukluların ve vatansız kişilerin Moğol sınırından nakit olarak 20 milyon MNT üstü dövizi ihracat yapmasını yasaklama ve petrol ürünleri için uygulanan ithalat vergisini yüzde 5'e düşürmek için düzenleyici önlemler alma yetkisini hükümete veriyor.
Milletvekilleri, konuya ilişkin sorular sordu ve yanıtları aldı.
Böylece, toplantıda hazır bulunan üyelerin yüzde 72,7'si, uluslararası krizin neden olduğu ana mal ve ürünlerin arzının ve olumsuz etkilerinin azaltılmasına ilişkin kanun tasarısının ve bu kapsamda sunulan kanun tasarılarının görüşülmesini destekledi ve genel kurulda görüşülmesine karar verdi (montsame.mn).