Fitch tarafından Fransız Bankası olan Societe General’in (SG) Afrika pazarındaki operasyonlarını azaltmasına yönelik bir değerlendirme yapılmıştır. Söz konusu değerlendirmede “ Fransız bankalarının Afrika'dan çıkışı büyümeyi ve yerel bankaların rekabetini teşvik edecek. Fransız bankalarının Afrika'dan çıkarken, gelişmekte olan pan-Afrikan bankacılık gruplarının organik olarak ya da birleşme ve satın almalar yoluyla büyümek için önemli bir alanı bulunmaktadır. Bu durum, bazı kısa vadeli zorluklara rağmen rekabeti canlandıracak ve yerel bankacılık sektörlerine fayda sağlayacaktır.” açıklamasında bulundu.

SG 12 Nisan'da Société Générale Marocaine de Banques (SGMB) ve iştiraklerinin Faslı holding Saham Group'a satıldığını duyurdu. Bu satış, Fransız bankalarının son yıllarda Afrika'da gerçekleştirdiği bir dizi elden çıkarmanın ardından geldi. Son altı ay içinde SG, Afrika'daki diğer küçük iştiraklerinin satışını da kabul etti ve Tunus merkezli Union Internationale des Banques'taki %52,34'lük hissesini elden çıkarmak için stratejik bir inceleme başlattı. BNP Paribas, BPCE ve Crédit Agricole'un Afrika'daki varlığı da son on yılda azaldı ve etki alanı sınırlı bir hale geldi. Önümüzdeki 12 ila 24 ay içinde, özellikle de değerlemelerin satış yapan bankalar için cazip olması halinde, daha fazla elden çıkarma beklenmektedir.

Elden çıkarılan iştirakler, ana şirketlerinin risk iştahının yerel rakiplerinden daha düşük olması nedeniyle bir dizi zorlukla karşı karşıyadır. Buna ek olarak, iyi derecelendirilmiş yabancı hissedarların çıkışı genellikle iştiraklerin kredisi üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir. Fıtch yaptığı açıklamada “ SGMB'nin yerel notlarını negatif izlemeye aldık, bu da satış tamamlandığında SG'nin potansiyel desteğini artık dikkate almayacağımızı” yönünde açıklama yapmış ve bunun da muhtemelen bir not indirimine yol açacağını gösterdiği ifade edilmektedir.

Not indirimi veya yabancı bir hissedarın ayrılması, küresel finansal sisteme ve muhabir bankalara erişimi zorlaştırarak sınır ötesi havale, ödeme ve ticaret finansmanı faaliyetlerini sekteye uğratabilir. Döviz likiditesinin sınırlı olduğu birçok Sahra-altı piyasada, Fransız ana bankalarının ticaret finansmanı faaliyetlerini desteklemek için tipik olarak sağladığı döviz likidite hatları olmaksızın sabit dövize erişimi de daha zor hale getirebilir. Ancak bunlar kısa vadeli engellerdir ve bankalar genellikle kalkınma finansmanı kurumlarından fon sağlamaya iyi bir erişime sahiptir.

Zorluklara rağmen Afrika'daki yerel ve bölgesel bankalar için önemli fırsatlar görülmektedir. Pan-Afrika hedefleri olan bazı bankacılık grupları eninde sonunda köklü kurumlarla rekabet edebilecek yeterli ölçeğe ulaşacaktır. Vista Group, 2023 yılına kadar Sahra altı Afrika'da birkaç iştirak (bazıları SG'den olmak üzere) satın almayı kabul ederek, Afrika’daki etki alanını 16 ülkeye çıkarmıştır.

Afrika'da 11 ülkede faaliyet gösteren Coris Bank, SG'nin Çad'daki iştirakini satın alma işlemini Ocak ayında tamamladı ve SG'nin Moritanya'daki iştirakini satın almak için de şu aşamada yasal onay beklemektedir. Vista ve Coris, köklü Güney Afrika, Nijerya ve Fas pan-Afrika bankacılık gruplarına karşı güvenilir rakipler olarak ortaya çıkmaktadır.

Pan-Afrikalı bankacılık grupları arasında artan rekabetin kredi büyümesini teşvik etmesi planlamaktadır. Fransız kontrolündeki Afrika iştirakleri, ana bankalarının muhafazakar risk iştahı nedeniyle genellikle ekonominin belirli kesimlerini hedefleyememekte ve yerel bankalardan daha katı kredi sınıflandırma ve karşılık ayırma politikaları izlemekteydi. Bu durum büyümeyi ve karlılığı engelleyebilmektedir. Daha sıkı sermaye yönetimi iştirakler tarafından verilen kredileri sınırlamıştır. Fransız bankalarının varlık kalitesi göstergelerini korumaya yardımcı olacak düşük riskli segmentlerden çıkmasıyla birlikte kredi büyümesinin hızlanması beklenmektedir.